Tượng phật bà quan âm nghìn mắt nghìn tay

(PLVN) - Không đơn thuần chỉ dùng làm thờ, pho tượng quan Âm bồ Tát nghìn mắt nghìn tay chùa bút Tháp còn ẩn chứa đựng nhiều triết lý chuyên sâu về nhân sinh quan, vũ trụ quan lại và thẩm mỹ và làm đẹp của người việt thời Hậu Lê.

Bạn đang xem: Tượng phật bà quan âm nghìn mắt nghìn tay


Tượng quan tiền Âm ý trung nhân Tát nghìn mắt nghìn tay chùa cây bút Tháp.

Hai chiếc chữ Hán tương khắc trên thành bệ pho tượng quan liêu Âm người yêu Tát nghìn đôi mắt nghìn tay tại chùa cây viết Tháp (huyện Thuận Thành, tỉnh giấc Bắc Ninh) đã bật mý niên đại cũng tương tự danh tính của nghệ nhân làm cho bức tượng.

Dòng chữ hán “độc độc nhất vô nhị”

Theo sách Địa chí Hà Bắc (1982) thì chùa cây viết Tháp có từ đời vua nai lưng Thánh Tông (1258 -1278). Thiền sư Huyền quang quẻ (đỗ Trạng nguyên năm 1297) khi có tác dụng trụ trì tại phía trên đã cho dựng ngọn tháp đá cao 9 tầng có trang trí hình hoa sen. Ngọn tháp này nay không còn nữa.

Đến vắt kỷ 17, ngôi miếu trở nên khét tiếng với sư trụ trì của Hòa thượng Chuyết Chuyết (1590-1644). Ông là bạn tỉnh Phúc Kiến, Trung Hoa, sang vn năm 1633 cùng trụ trì sống chùa. Năm 1644, Hòa thượng viên tịch và được vua Lê sắc đẹp phong là “Minh Việt Phổ Giác Quảng Tế Đại Đức Thiền Sư".

Tiếp đó, người kế nghiệp trụ trì chùa cây viết Tháp là Thiền sư Minh Hạnh, học trò xuất dung nhan của Hòa thượng Chuyết Chuyết. Vào thời gian này, Hoàng thái hậu Trịnh Thị Ngọc Trúc (Diệu Viên) đã rời bỏ cung thất, về đây tu hành. Thấy miếu bị lỗi nát nhiều, bà cùng con gái là công chúa Lê Thị Ngọc Duyên (Diệu Tuệ), xin phép Chúa Trịnh Tráng, rồi ném tiền của, ruộng lộc ra công đức để tu bổ lại ngôi chùa. Đến năm 1647, chùa mới được làm xong.

Chùa bản vẽ xây dựng theo kiểu “Nội Công ngoại Quốc”. Về cơ bản, bài bản và kết cấu của chùa cây viết Tháp bây chừ chính là ngôi miếu được kiến thiết trong thời kỳ đó. Hoàng thái hậu Trịnh Thị Ngọc Trúc cũng chính là người đã giao nhiệm vụ cho một nghệ nhân tạo cho bức tượng Phật quan tiền Âm nghìn đôi mắt nghìn tay độc đáo nhất Việt Nam.

Liên quan lại tới xuất phát của pho tượng, tại vùng đất Thuận Thành vẫn còn đấy lưu truyền một mẩu truyện nhóm màu liêu trai: vào năm 1647, nghệ nhân họ Trương được Hoàng Thái hậu Trịnh Thị Ngọc Trúc triệu vào cung, giao trọng trách tạo một tượng Phật Bà vừa biểu lộ triết lý sâu xa nhà Phật vừa diễn tả tài trí của người phụ nữ. Tiếp nhận ý chỉ, bạn nghệ nhân vẫn xin Hoàng Thái hậu mang lại về nghiên cứu.

*

Toàn cảnh chùa cây bút Tháp.

Sau đúng chín tháng ẩn mình nơi rừng sâu, hang đá sau, nghệ nhân chúng ta Trương trở về trong cỗ dạng râu tóc bù xù, da quấn xương nhưng đôi mắt sáng quắc cùng dâng lên Hoàng Thái hậu phiên bản phác thảo Phật Bà nghìn mắt nghìn tay. Cầm phiên bản phác thảo, Hoàng Thái hậu đang như thấy Phật hiện trước mặt, vô cùng vui mừng ban lệnh có tác dụng ngay.

Liêu tục trong 9 năm ròng rã lao rượu cồn miệt mài, nghệ nhân bọn họ Trương cùng với cộng sự là đầy đủ thợ mộc tài hoa, thợ đánh lành nghề bậc nhất thời kia và đầy đủ nhà mang thị dày tay nghề đã dứt tuyệt phẩm Phật Bà nghìn đôi mắt nghìn tay.

Để khẳng định niên đại cũng như tác giả chính xác của bức tượng, những nhà nghiên cứu đã như ý tìm thấy mẫu chữ xung khắc trên bệ tượng. Loại chữ này có nội dung: “Tuế sản phẩm công nghệ Bính Thân niên, thu nguyệt ly nhật doanh tạo” với “Nam Đông giao, lâu nam, Trương tiên sinh phụng khắc”. Các nhà nghiên cứu đó là trường hợp cá biệt của những bức tượng cúng ở nước ta có khắc lưu lại thời gian hoặc tên nghệ nhân tạc, nặn.

Theo các nhà nghiên cứu và phân tích đã dịch cùng đoán định rằng: nam Đông là địa chỉ, Văn Thọ là tên gọi hiệu, Trương là họ, tiên sinh là bậc trí giả, phụng tương khắc là phụng mệnh trời khu đất dựng tượng để thờ. Tượng phật được chấm dứt vào một ngày lành, tháng mùa thu năm Bính Thân, tức năm 1656.

Xem thêm: Cách Đi Từ Thành Phố Hồ Chí Minh Đi Vũng Tàu Bao Nhiêu Km? Sài Gòn Đi Vũng Tàu Bao Nhiêu Tiếng

Đại Đức ưa thích Thanh đánh – Trụ trì chùa cây bút Tháp mang lại hay, vào văn bia vướng lại tại ngôi miếu Mật Đa (tỉnh Thanh Hóa) có khắc ghi rằng, bậc vĩ nhân chúng ta Trương này cũng đã từng có lần tạc một bức tượng phật mang hình hình ảnh một Đức quan tiền âm tại đây. Bức tượng phật

Theo nhà phân tích Nguyễn Văn Nghi, bảo tàng Mỹ thuật vn đã khảo sát khoảng 24 văn bia tại chùa cây bút Tháp cũng giống như dụng công khảo cứu vớt gia phả chúng ta Trương bảo quản tại Viện Hán Nôm nhưng mà không thu được kết quả liên quan lại đến cái chữ trên. Khi tìm đến làng nghề chạm khắc truyền thống lâu đời ở hải dương cũng không thấy tất cả dòng họ này trong làng.

Trong khi ấy hai chữ “Nam Đông” cũng khiến các công ty nghiên cứu do dự khi tự hỏi đây bao gồm thực chỉ là showroom của vị nghệ nhân chúng ta Trương này? các nhà nghiên cứu vẫn chưa khám phá được rằng đây gồm thực là một địa danh hành bao gồm thuộc thời nhà Hậu Lê tốt không? có nhiều giả thiết được đề ra xung quanh nhì chữ “Nam Đông”.

Điển hình là đưa thiết về việc “Đông Nam” liệu có phải là điêu tương khắc gia họ Trương làm mang lại tước phái mạnh – Công, hầu, bá, tử, nam cùng lấy hiệu là Văn Thọ. Nhưng do chưa tìm được đáp án đúng đắn nên bọn họ tạm thích hợp với đáp án: Điêu tự khắc gia chúng ta Trương, hiệu Văn Thọ, làm mang lại tước phái nam là tác giả của pho tượng quan Âm người thương Tát nghìn đôi mắt nghìn tay sinh sống chùa cây bút Tháp.

*

Pho tượng tam chũm chùa cây bút Tháp.

Vũ trụ thu nhỏ trong tượng quan lại Âm

Tượng quan lại âm nghìn đôi mắt nghìn tay được tạo thành tác cùng cấu thành vì chưng bốn phần tử gồm: Tượng; Đài sen; Bệ tượng và vành tay phụ phía sau. Tượng có độ cao gồm cả phần bệ là 3,7 m, ngang 2,1m, dày 1,15 m. Cánh tay xa nhất tất cả chiều nhiều năm là 200 cm, tượng bao gồm 11 đầu, 42 tay to và 958 tay nhỏ dại dài ngắn khác nhau. Tính từ bỏ đài sen lên, tượng cao 235 cm. Đầu rồng nhóm tòa sen cao 30 cm, bệ tượng cao 54 cm.

Trong những bức tượng thờ tại Việt Nam luôn luôn đề cao vấn đề thể hiện nay triết lý nhà Phật trải qua ngôn ngữ tạo nên hình và tượng phật Phật quan liêu Âm nghìn mắt nghìn tay này đã diễn đạt được một giải pháp xuất nhan sắc điều đó. Bức tượng là việc tổng hòa của quy hình thức vũ trụ âm dương năm giới và bát quái, luôn luôn bao hàm các cặp phạm trù trái chiều nhưng thống nhất: Dương – Âm; Thiện - Ác, Đỏ - Đen, sáng - Tối, Trời - Đất.

Tượng quan tiền Âm được gia công theo thay tam tài giả, trình bày mối quan tiền hệ hài hòa giữa Thiên – Địa – Nhân. Vòng tròn phía sau bức tượng gắn ngay gần một ngàn bàn tay, trong những bàn tay được khắc một nhỏ mắt hình tượng cho Trời. Trời là hiện tại thân của cái thiện, 3 ánh nắng thể hiện điều này trong ngoài hành tinh là: mặt trời, mặt trăng và những vì sao.